Ψηφιακή βιβλιοθήκη με ποντιακούς τίτλους

Μια προσεγμένη ψηφιακή βιβλιοθήκη με ποντιακά και καππαδοκικά μνημεία λόγου υπάρχει στη σελίδα του τμήματος Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Πατρών.

Η διεύθυνση της σελίδας είναι: http://amigredb.philology.upatras.gr/wsources

Επιλέγουμε από εκεί για δημοσίευση ένα ευτράπελο του Παντελή Μελανοφρύδη:

Πληθυσμός της επαρχίας Χαλδίας (Αργυρούπολης) του Πόντου στα 1911

Η Κρώμνη το 1911 είχε 2824 κατοίκους

     Πηγή: αρχείο Δημήτρη Λιακάκου  Dimitris Liakakos

Ημέρα μνήμης της γενοκτονίας

Αλέξανδρος Ακριτίδης (σπάνια φωτογραφία)

Οι τρεις επιστολές του μελλοθάνατου Αλέξανδρου Ακριτίδη, του εθνομάρτυρα με καταγωγή από το Λυκάστ της Κρώμνης.

(Η ανάρτηση αυτή αφιερώνεται στην ημέρα μνήμης της γενοκτονίας 19 Μαΐου).

Ως γνωστόν, τα λεγόμενα «δικαστήρια» της Αμάσειας καταδίκασαν το 1921, με συνοπτικές και κατά παραγγελία καταδίκες, την αφρόκρεμα του ποντιακού Ελληνισμού. Ανάμεσά τους και δυο εκλεκτά τέκνα της Κρώμνης: ο βουλευτής του οθωμανικού κοινοβουλίου Ματθαίος Κωφίδης και ο επιχειρηματίας Αλέξανδρος Ακριτίδης. Επιστολές και των δύο μελλοθανάτων κυκλοφορούν στο διαδίκτυο, αλλά και γενικότερα. Η επιστολή που αποδίδεται στον Αλ. Ακριτίδη αποτελεί συμπίλημα τριών αυθεντικών επιστολών που στάλθηκαν στη σύζυγό του Κλειώ, μέσα από τα κρατητήρια της Αμάσειας. Ορισμένα στοιχεία, μάλιστα, της ενοποιημένης επιστολής έχουν τροποποιηθεί. Οι αυθεντικές επιστολές, δυσανάγνωστες πια από την πολυκαιρία, βρίσκονται στα αρχεία της Αδελφότητας Κρωμναίων Καλαμαριάς μαζί με τα δακτυλογραφημένα αντίγραφά τους.

Τις πληροφορίες αυτές βρήκαμε στο βιβλίο της κ. Παρυσάτιδος Παπαδοπούλου-Συμεωνίδου,  «Τραπεζούς 1921: το ανέσπερο έτος». Η συγγραφέας είναι καθηγήτρια Αρχιτεκτονικής του ΑΠΘ και δισέγγονη του Αλ. Ακριτίδη.

Ακολουθούν φωτογραφημένα τα

Οι Ρώσοι στην Τραπεζούντα (1916). Βίντεο ντοκουμέντο

Το ίδιο βίντεο υπάρχει και στο youtube:Οι Ρώσοι στην Τραπεζούντα 1916

Ο πληθυσμός των οικισμών της Χαλδίας του Πόντου σε στατιστικό πίνακα του 1911

Πηγή: Dimitris Liakakos (facebook)

Ο ίδιος πίνακας με καθαρογραμμένα τοπωνύμια

Τραπεζούντα - Απρίλιος 1916. Κινηματογράφηση της Τραπεζούντας, μετά την κατάληψή της από τα ρωσικά στρατεύματα, στις 15 Απριλίου 1916.

Πηγή: garasari.blogspot.gr

Εκάεν και το Τσάμπασιν. Σπάνια ηχογράφηση του 1936 με τον Σταύρο Πετρίδη

Το πανηγύρι του Αη Λια της Μόχωρας στην Κρώμνη. Από τα αρχεία της ΕΠΜ με τη συνδρομή του terra-pontus.blogspot.gr

Ο Αληθινός της Κρώμνης. Μαρτυρίες για το όνομα της ενορίας από τα αρχεία του ΚΜΣ Μέλπως Μερλιέ

Από το Ονομαστικό ευρετήριο αγροτών προσφύγων της ΕΠΜ (Σπύρος Παπαδόπουλος)

Τα δύο τελευταία τοπωνύμια (ή μόνο το τελευταίο), στη δεύτερη στήλη, αφορούν το όνομα της εκκλησιαστικής περιφέρειας. Το Παρτίν και το Λυκάστ της Κρώμνης (στη θηλυκή εκδοχή τους: Παρτή και Λυκάστη) δεν είχαν διοικητική εξάρτηση από την Κερασούντα, ανήκαν απλώς στην ενιαία Μητρόπολη Χαλδ(ε)ίας-Κερασούντος. Στον αριθμό δηλώσεως είναι, μεταξύ άλλων,  κωδικοποιημένος και ο τόπος εγκατάστασης.

       Πηγή:http://epm.omegatechnology.gr/viewArxeiako.aspx?materialid=4005

Ιορδάνης Ε., εκ Κρώμνης. Όνομα παππού Δημήτριος ή Τεμέλ. Όνομα γιαγιάς Σοφία ή Χατιτζέ. (Αρχείο ΚΜΣ Μέλπω Μερλιέ)

Μόνο η πρώτη σελίδα εμφανίζεται στο ψηφιακό αρχείο του ΜΚΣ

Γεννήθηκα στο Λυκάστ' στα 1874... (Αρχείο ΚΜΣ Μέλπω Μερλιέ)

Σκαλίζοντας τα ψηφιακά προφορικά αρχεία του ΚΜΣ Μέλπω Μερλιέ, έπεσα στην καταγραφή της μαρτυρίας ενός Λυκαστέτε, του Κων. Χριστοδουλίδη, που έμενε στην Καλαμαριά το 1960. Δεν το βρήκα ολόκληρο, μα και έτσι ακόμη έχει την αξία του!

Από την εφημερίδα "Ελεύθερος Πόντος" της 13/6/1920 (αρχείο ΕΠΜ) αντλήσαμε την είδηση. Αφορά τον μητροπολίτη Γρεβενών Γερβάσιο Σουμελίδη, τον από Σεβαστείας, που καταγόταν από τη Βαρενού και αναφέρεται στα έκτροπα των Τσετών εις βάρος του πληθυσμού της Νικόπολης.

Ψάχνοντας στο πολύ ωραίο μπλογκ tamozakia.blogspot.gr βρήκαμε έναν τίτλο του 1925 με την υπογραφή του Σπύρου Αδ. Παπαδόπουλου ως Διευθυντή του σχολείου Ινελή (Ανατολικού)

Πηγή: tamozakia.blogspot.gr

 

Σπύρος Παπαδόπουλος δάσκαλος από την Κρώμνη (+Ανατολικό Πτολεμαΐδας 1939)

Το ντοκουμέντο αυτό αποτελεί ένα από τα ελάχιστα αποδεικτικά του περάσματος του παππού μου από τη ζωή. Δυστυχώς στην Κατοχή το σπίτι του, με όλα του τα υπάρχοντα, κάηκε από τους Γερμανούς.

Κρώμνη και Κρωμναίοι με τα καλά τους και τις αναποδιές τους (Από τα αρχεία της ΕΠΜ)

Το ποίημα του Χαριάδη, που παρατίθεται στο άρθρο του Κανδηλάπτη, υπάρχει αυτούσιο και στο βιβλίο "Ιστορία της Κρώμνης" του Α.Ι.Παρχαρίδη (Τραπεζούντα 1911). Υπήρχε κατά τα φαινόμενα διάθεση αυτοκριτικής για τα κακώς κείμενα στην Κρώμνη, που πάντως δεν ήταν περισσότερα από τα θετικά της.

Στιγμές από τη δράση του μητροπολίτη Γρεβενών Γερβασίου Σουμελίδη(+1943), του από Σεβαστείας, από την εποχή που ήταν ακόμη διάκονος. Ο Γερβάσιος ήταν σπουδαίο τέκνο της Βαρενούς, χωριό συνδεδεμένο με την Κρώμνη.

Ανοίγουμε με δεξί κλικ σε νέα καρτέλα για πιο εύκολη ανάγνωση.

Πληροφορίες για τη λειτουργία υδρόμυλου (χαμαιλέτε) στο Σταυρίν, χωριό γειτονικό της Κρώμνης. Άρθρο του Δημ. Παπαδόπουλου Σταυριώτη. (Αρχείο ΕΠΜ) Φωτο στην προηγούμενη ανάρτηση

Ο Προφήτης Ηλίας της Μόχωρας στην Κρώμνη. Άρθρο του Γ. Φιρτινίδη στην Ποντιακή Εστία

Αφορεσμένον Κρωμί νερόν... (Ρομάνες της Κρώμνης). Από το Terra Pontus

Πηγή:
terra-pontus.blogspot.gr

Και ξαφνικά ένα αρχείο της ΕΠΜ από το terra-Pontus που με αφορά προσωπικά. Ο παππούς μου Σπύρος Παπαδόπουλος, δάσκαλος, και ο πατέρας του Παπα-Αδάμ Ακριτίδης αναφέρονται στο πολύτιμο για μένα αυτό ντοκουμέντο

http://terra-pontus.blogspot.gr/